سلام

همانطورکه حتما میدانید،بازیهای المپیک هر4 سال یک باربرگزارمی شود وآغاز آن همیشه همراه با مراسم بسیاربا شکوهی به نام مراسم افتتاحیه المپیک است.وطبق یک سنت دیرینه یکی ازبرنامه های اصلی آن رژه ی کاروانهای ورزشی کشورهای شرکت کننده می باشد.

درجلوی هریک ازتیمها هم یک نفرازورزشکاران آن کشورکه ازلحاظ سابقه ی حضوردرتیم ملی کشورش وهمچنین عناوین ومدالهای معتبرجهانی والمپیک وضعیت بهتری نسبت به دیگران دارد بعنوان کاپیتان کاروان ورزشی آن کشور،پرچم کشورش را حمل می کند.

این افتخاریکی ازبزرگترین افتخاراتیست که یک قهرمان ممکن است درطول دوران ورزشی خود به آن نائل شود وآنقدربرای قهرمانان ارزشمند است که تجارب تاریخی درمواردی که به عللی شاهد عدم دادن حق به حقداربوده است باعث لطمات روحی سنگین به قهرمان ذی حق شده وبه دنبال آن افت کیفیت کاری اورا درزمان مسابقات به همراه داشته است.

نمونه های آن را هم بارها شاهد بوده ایم که به علل سیاسی ویا بی کفایتی ولیاقتی مسئولین ورزشی کشور این اتفاق برای قهرمانان ما افتاده است. نمونه ها ئی مانند المپیک 1964 توکیو درمورد جهان پهلوان غلامرضا تختی یا 1968 مکزیکوسیتی درمورد منصورمهدیزاده و...

درالمپیک 1996 آتلانتا امریکا،من عضوتیم ملی کشتی ایران بودم.وبراساس قاعده ای که عنوان شد باید پرچمدارکاروان ورزشی کشوردرآن دوره ازبازیها باشم.

اما به علت اینکه دراین دوره برای اولین بارپس از انقلاب درکاروان ورزشی ایران از ورزش بانوان یک  ورزشکاربرای شرکت درالمپیک انتخاب شده بود مسئولین وقت ورزش کشورتصمیم گرفتند این دخترتیرانداز،پرچمدارکاروان ورزشی کشوردرالمپیک باشد.

نمی شد گفت تصمیم نامناسبیست.اما برای من که پس ازسالها تلاش درآستانه ی نیل به یک افتخارو ثبت رکورد جوان ترین ورزشکارکشورکه توانسته پرچمداروکاپیتان کاروان ورزشی ایران درالمپیک باشد،تحملش خیلی سخت می نمود وازآن غیرقابل هضم ترعدم طرح موضوع وتوضیح درمورد علت اتخاذ این تصمیم با خود من توسط کسانی بود که هیچ تخصص ودرک مناسبی ازاحتمال تبعات منفی چنین کاری بر روی یکی ازامید های اصلی کاروان ورزشی کشورنداشتند.(البته حرف دراین باب بسیاراست ولی چون ازنوشتن این متن به دنبال هدف دیگری هستم،ازتوضیح بیشتردرمورد نوع رفتارمسئولین ورزشی ویا توصیه های لازم دراین باب پرهیزنموده،شاید درفرصت دیگری دراین مورد هم مطالبی را عنوان نمایم.)

ولی یک نکته برایم درک شرایط را آسان ترمی کرد وآن بعد تبلیغی احتمالی پرچمداری یک بانوی محجبه ی ایرانی دررویدادی چون بازیهای المپیک بود که جمعیتی بیش از2 یا 3 میلیارد انسان درسراسرجهان نظاره گر آن بودند.

همانطورکه گذشت،پرچمداری یک زن مسلمان ایرانی درالمپیک ازیک منظر،می توانست موقعیت ممتاز برای کشوری باشد که زیربارسنگین تبلیغات منفی دشمنان بهره مند ازابزارهای گوناگون خبری واطلاع رسانی و...قراردارد وازسوی دیگرکمترین امکان را برای رساندن پیام ومعرفی واقعیات واصول حقه خود به گوش جهانیان دارد.

هرچند برای تاثیرگزاری مثبت این حرکت نظردیگری هم وجود داشت که آن جایگاه فنی این بانوی محجبه ی ایرانی دردنیای ورزش ومقام احتمالی اودرمسابقات تیراندازی المپیک درفردای شبی است که این دخترایرانی به عنوان پرچمداروکاپیتان ودرواقع یکی ازامیدهای قطعی کاروان ورزشی کشورکسب خواهد نمود.

منطقا اگرپرچمداریک کشورازچنان قابلیت فنی مناسبی برخوردارنباشد که بتواند شان کشورمتبوعش را درحین برگزاری مسابقات نیزحفظ نماید،بنظرمی رسد نتنها آن فرد سفیرخوبی برای کاروان ورزشی کشورش نبوده بلکه جایگاه وحرمت آن نیزبه زیرسئوال میرود.به خصوص که این زن یا مرد کاپیتان،به علت خاصی مانند حجاب درشرایط عادی نیز زیرذره بین باشد.

خوب،به هرحال دونظریه دراین باب وجود داشت ومسئولین کاروان ورزشی ما نظریه اول یعنی انتخاب یک بانوی محجبه ایرانی به عنوان پرچمدارکاروان ایران رابرگزیده ومن نیزبا توجیه ملی بودن این حرکت،تلخی آن را برای خود قابل تحمل کردم.

مراسم افتتاحیه برگزارشد وتیم ایران نیزپشت سربانوی پرچمدارش رژه رفت واین حرکت همراه با انعکاس وسیع خبری هم بود.چنان که این ورزشکارایرانی ،کانون توجه همه ی خبرگزاری های معتبرجهانی قرارگرفت وتبلیغ مناسبی برای کشوربه همراه داشت.اما

اما فردای آن شب درمسابقات تیراندازی رشته ی تخصصی این خانم کاپیتان،دقیقا یادم نیست ولی تصورمیکنم، دربین 30 تا50 شرکت کننده ی زن آن رشته،ورزشکار محجبه ی ما از آخردوم شد!یعنی دربین 30 نفربیست وهشتم ویا دربین 50 نفرچهل وهشتم شد!

آیا این عنوان می توانست معرف خوبی برای کشوری باشد که قصد دارد به تاسی ازاعتقاداتش به جهانیان اعلام کند:"حجاب به عنوان یکی ازاحکام دین اسلام،محدودیت نیست"

درنگاه اول شاید همین حضور درمیدان نیز بتواند موید عدم محدودیت زن مسلمان برای حضورفعال درجامعه باشد.اما بنظرمیرسد ماندگاری چنین پیامی،نیازمند اثبات امکان نیل به پیروزی وحضورموثرنیز،هست.

این اتفاق درآن زمان روی نداد وپیام ارسالی درحد یک اعلام عمومی برای عدم وجود محدودیت برای زنان ازآن نوعی که دربرخی کشورهای عربی وجود دارد،بود.اما قطعا انتظارثمره ای بیش ازاین، نیازمند کار،تلاش،برنامه ریزی وتخصیص امکانات مناسب ودرحد مردان برای زنان مسلمانیست که ازاستعدادی خدادادی وانگیزه ای سرشاربهره مندند وتنها آب نمی بینند وگرنه ثابت کرده اند که شنا گران قهاری هستند!

این ادعا برای چندمین بار،همین چند روزپیش توسط لیلا ابراهیمی،دختر محجبه ایرانی درمسابقات قهرمانی دو ومیدانی آسیا به وقوع پیوست واوکه شاید تعداد دفعاتی که امکان تمرین درپیست استاندارد وتخصصی دو 3000متربا مانع بیش ازانگشتان یک دست هم برایش فراهم نشده است،درمسابقات آسیائی ژاپن کاری کرد کارستان واولین مدال آسیائی دو ومیدانی بانوان ایران درطول تاریخ را برای کشورمان کسب کرد.عنوانی که تصورش هم برای کسی که کارقهرمانی کرده است سخت می نماید.چراکه شرکت دررقابتی که درآن همه ی شرکت کنندگان درمطلوبترین شرایط چه ازلحاظ تجربه قبلی،چه ازلحاظ نوع پوشش ویا فراهم نمودن شرایط مناسب برای گذرازچاله های پرآبی که درحین انجام رقابت باید ازروی آنها بپرند ودرانتهای چاله چه بخواهند چه نخواهند درداخل آن فرود آمده ودرچنین شرایطی کسی که برای پاسداری ازاعتقاداتش دارای پوششی بیش ازدیگران است،طبیعتا زمانی که ازهریک ازچاله ها خارج می شود مجبوربه کشاندن باراضافی حاصل ازآبیست که قسمت پائین شلواراورا خیس نموده است وبا این حال موفق به کسب مدالی ارزشمند ونوظهوربرای کشورش می شود.

 اینچنین مدالی ویا عنوانی که ساعی خواهرهمانند برادرش درمسابقات بازیهای آسیائی قطردر رشته ی تکواندوکسب نمود،نمونه هائیست از واقعیت دین ما واعلامیست عملی به همه ی آنهائی که اعتقادات مارا بازدارند ه ی ازحرکت درنزد بانوان دانسته وازآن به عنوان حربه ای برای به زیرسئوال بردن همه ی داشته ها ی دین ما سوءاستفاده می کنند.

این اتفاق،قطعا تفاوتی معنی داربا دادن سمبلیک یک پرچم به دست یک بانوی محجبه خواهد داشت ومیزان اثرگذاری داخلی وخارجی آن نیزبسیاربیش از خیلی ازسخنان وتوصیه ها می تواند درمیان اقشارمختلفی که امکان رساندن پیام واقعی دین به آنها به علل گوناگون با اشکالات آشکاری روبروست تاثیرات مثبت وماندگارخود را برجا گذارد.

آیا این کارفرهنگی تاثیرگذارتری نیست؟

نوشته شده توسط امیر رضا خادم در جمعه نوزدهم مرداد 1386 |